Κι όμως, υπήρξαν. Όπως κάθε Σεπτέμβριο, χάρη σε μια ομάδα τόσο μικρή ώστε, όπως λέει ο Λουκάς, «κάθε παιδί είναι στην κυριολεξία ένα τμήμα».
Ήμουν ένας δύσκολος άνθρωπος, εσωστρεφής, και είχα κι εγώ τους δαίμονές μου. Με βοήθησαν πάρα πολύ η μουσική και το σινεμά —και, βέβαια, η οικογένειά μου— να επιβιώσω και να γίνω καλύτερος άνθρωπος. Είναι μεγάλη κουβέντα να το λες, αλλά δεν ξέρω πώς θα ήμουν χωρίς το σινεμά ή τη μουσική. Όταν δεν βλέπω ταινίες, ακούω μουσική. Είναι και τα βιβλία βέβαια, αλλά όσο μεγαλώνεις, κάποια πράγματα γίνονται οι σταθερές σου, γυρίζεις πίσω στα πράγματα με τα οποία νιώθεις ότι μεγάλωσες και τα οποία νιώθεις ότι σε μεγάλωσαν.Είμαι άνθρωπος του post-punk Έχω πάρα πολλές ταινίες και σκηνοθέτες που αγαπώ. Όταν πέθανε ο David Lynch, ήθελα να μπω κάτω από ένα πάπλωμα. Δεν ήξερα πώς να το αντιμετωπίσω. Έλεγα ότι, με την πραγματικότητα του κόσμου όπως είναι, κάτι θα έπρεπε να μπορεί να σταματήσει λίγο τον χρόνο. Επιστρέφω πάντα στα πράγματα με τα οποία μεγάλωσα, αλλά ταυτόχρονα ανακαλύπτω διαρκώς πράγματα που μου αρέσουν, που αγαπώ και με τα οποία παθιάζομαι. Γιατί, αν δεν παθιαστώ, δεν γίνεται.
Έτσι το φεστιβάλ ο Γιώργος Τζιώτζιος: με νέα, πωρωμένα παιδιά, που ήξεραν ότι θα το φέρουν εις πέρας επειδή το πίστευαν και το αγαπούσαν. Αυτή είναι η συνθήκη που κρατάει το φεστιβάλ ζωντανό: γίνεται με αγάπη. Όταν μετά το τέλος μιας προβολής βλέπεις τον κόσμο να βγαίνει χαμογελαστός και να σε ρωτάει τι να δει μετά, ξέρεις ότι έχεις βάλει ένα μικρό κομματάκι σε αυτόν τον ρημάδι τον κόσμο.Εδώ και χρόνια ήθελα να το κάνω. Είναι ένας σπουδαίος σκηνοθέτης. Απλώς, επειδή δεν ανήκει σε κάποια μηχανή προώθησης, δεν υπάρχει κάποιο hype γύρω του. Δεν είναι δυτικός και εξακολουθεί κάπως να βρίσκεται έξω από το επίκεντρο. Έχει κάνει μία, δύο, τρεις από τις καλύτερες ταινίες που έχω δει στον 21ο αιώνα. Σταθήκαμε τυχεροί, γιατί είχε καινούργια ταινία. Την είδα στο Φεστιβάλ Βενετίας και μου άρεσε πάρα πολύ. Το Possible Love
Θέλω να σε ρωτήσω και για τις ταινίες που διάλεξε για το φεστιβάλ ο Γιώργος Λάνθιμος. Οι επιλογές του είναι ένα κλειδί για να κατανοήσουμε το δημιουργικό του σύμπαν;
Αφενός έχει χαθεί η αίσθηση της κινηματογραφικής εμπειρίας, της θέασης. Το να είσαι σε μια αίθουσα γεμάτη. Τότε γέμιζαν οι αίθουσες και για καλλιτεχνικές ταινίες. Γέμιζαν όταν έβγαινε ο Jarmusch, όταν έβγαινε ο Kieślowski. Αυτά τα πράγματα αφήνουν αποτυπώματα πάνω μας που δεν σβήνονται. Το άλλο που έχει χαθεί είναι η αίσθηση μιας κατεύθυνσης, ενός προσανατολισμού: αυτό που λέμε curation. Να πάρεις τα παιδιά που ψάχνουν ταινίες και σπουδαίους σκηνοθέτες και να τους πεις: «Ελάτε να ανακαλύψετε το σινεμά της Ασίας, τους σπουδαίους σκηνοθέτες του κλασικού Χόλιγουντ». Λείπει επίσης το πολύ σημαντικό κομμάτι του να μοιράζεσαι. Η αίσθηση ότι παρακολουθείς μια ταινία στον κινηματογράφο και συμμετέχεις σε ένα συλλογικό όνειρο δεν νομίζω ότι προσφέρεται από οτιδήποτε άλλο στον κόσμο.Η δική μας γενιά μεγάλωσε μέσα σε κοινότητες και φυλές. Μόνο τη μουσική να πάρεις: στις δεκαετίες του ’80 και του ’90 υπήρχαν μαγαζιά για συγκεκριμένες μουσικές φυλές. Άνθρωποι που άκουγαν indie, electro, techno, metal έβρισκαν μέρη στα οποία μπορούσαν να συνυπάρξουν.Στον κινηματογράφο αυτό το πράγμα έχει υποστεί έναν κλονισμό, γιατί αντιμετώπισε τον μεγάλο του εχθρό, που αποδείχθηκε ότι ήταν η ίδια η τεχνολογία. Κάποτε η μικρή οθόνη απειλούσε πολύ σοβαρά τη μεγάλη. Κάποια στιγμή η μικρή οθόνη νίκησε τη μεγάλη. Τώρα όμως βλέπω ότι η μεγάλη οθόνη πρέπει να εκδικηθεί τη μικρή, γιατί το μέγεθος εν τέλει μετράει. Μετράει να βλέπεις κάτι σε επιβλητικές διαστάσεις που σε ξεπερνούν, αντί σε μια οθόνη κινητού ή υπολογιστή.Αλλά είναι εξίσου σημαντικό να νιώθεις ότι ανήκεις σε μια φυλή, σε μια κοινότητα. Οι άνθρωποι αισθάνονται την ανάγκη να ανήκουν κάπου, να πιστέψουν σε κάτι. Η κινηματογραφική θέαση είναι για μένα ένα ιδανικό μοντέλο του τι σημαίνει να ανήκεις: να λατρεύεις μαζί με πλήθος άλλων πιστών τα ίδια εικονίσματα, τα ίδια τοτέμΣε μια εποχή που έχει χάσει την ελπίδα, το να ανήκεις, στον κινηματογράφο, τη μουσική, τον πολιτισμό, είναι ένας τρόπος να αντιμετωπίσεις τα σκοτάδια. Και τα δικά σου τα προσωπικά και τα σκοτάδια εκεί έξω.Και να προσπαθήσεις να το αποφύγεις, να στρίψεις από άλλη γωνία, πάλι θα σε βρει. Δεν ήμουν ποτέ ένας πολιτικοποιημένος άνθρωπος, αλλά προσπαθούσα να αφουγκράζομαι τις ευαισθησίες της πόλης και του κόσμου έξω. Δεν μπορούσα να γυρίσω την πλάτη ή να κάνω τα στραβά μάτια όταν έβλεπα την πραγματικότητα να εισβάλλει τόσο βίαια στη ζωή μας — ακόμη και στο ίδιο το σινεμά, στον τρόπο που βλέπουμε ταινίες και αντιλαμβανόμαστε την ψυχαγωγία. Πριν από δύο χρόνια αντιμετωπίσαμε ένα πολύ σοβαρό ζήτημα με μια ταινία. Χρειάστηκε να αποσυρθεί από το φεστιβάλ, κάτι που δεν είχε ξανασυμβεί ποτέ στα χρονικά του, και για μένα ήταν ένα τεράστιο πλήγμα, και προσωπικά. (Ήταν το ντοκιμαντέρ «Russians at War» της Αναστασίας Τροφίμοβα). Ένα φεστιβάλ πρέπει να μπορεί να τοποθετείται ανοιχτά και να προσφέρει χώρο στις ταινίες. Αν μπορεί να βοηθήσει μια ταινία να τη δει περισσότερος κόσμος, αυτό πρέπει να κάνει. Και, κυρίως, να προσφέρει μια ασφαλή ζώνη διαλόγου για οτιδήποτε. Μέσα σε αυτή τη ζώνη να χωρούν οι πάντες: όλοι, όλες, όλα. Αυτό είναι το σημαντικό για μένα.Το φεστιβάλ αυτό πάντοτε, με πολύ λίγους ανθρώπους και πολύ λίγα μέσα, κατάφερνε πάρα πολλά. Έχει ανθρώπους που δουλεύουν επί σειρά ετών μέσα σε μια συνθήκη οικογένειας. Κάθε παιδί είναι στην κυριολεξία ένα τμήμα. Σε άλλα φεστιβάλ ένα τέτοιο τμήμα μπορεί να απασχολεί τριάντα ή σαράντα ανθρώπους. Εδώ μπορεί να είναι ένας άνθρωπος και να φέρει όλη την ευθύνη.Αυτοί οι άνθρωποι είναι εκεί επειδή αγαπούν πάρα πολύ αυτό που κάνουν και είναι διατεθειμένοι να φτάσουν σε επίπεδα αυτοθυσίας. Το πιο πρόσφατο παράδειγμα ήταν πέρσι, όταν το φεστιβάλ έφτασε πολύ κοντά στο να μην πραγματοποιηθεί, επειδή έχασε την επιχορήγηση που περίμενε. Αντί να το εγκαταλείψουν, τα παιδιά έβαλαν τα δυνατά τους, στερήθηκαν χρόνο από συντρόφους και οικογένειες και το φεστιβάλ έγινεΕίμαι δύσκολος σε αυτό. Πολύ δύσκολα θα κλάψω και θα καταρρεύσω σε μια ταινία. Αλλά μπορεί ακόμη μια σκηνή να μου ραγίσει την καρδιά ή να μου προκαλέσει συναισθήματα που μόνο όταν ερωτεύεσαι έχεις. Την πρώτη χρονιά που ανέλαβα, το 2016, η τελετή λήξης του φεστιβάλ ήταν στο ΙντεάλΑυτό το φεστιβάλ είναι μια καρδιά. Είναι η καρδιά κάποιων ανθρώπων, είναι η καρδιά των θεατών και είναι και η καρδιά της πόλης. Αυτή η καρδιά είναι ακόμη ζωντανή. Και θεωρώ ότι αυτό είναι το μεγάλο κατόρθωμα των Νυχτών Πρεμιέρας: ότι κάθε χρόνο ο κόσμος τις περιμένει, ότι μέσα στα χρόνια κατάφεραν να γίνουν και θεσμός και αγαπημένη συνήθεια.Δείτε εδώ το πρόγραμμα προβολών.Advertisement – Continue Reading Below
Advertisement – Continue Reading Below
Το πρωτότυπο άρθρο ανήκει στο Interview – Marie Claire | Ό,τι έχει σημασία για τις γυναίκες .